O mes de abril na tradición galega: os refráns que o retratan

Abril é un mes de contrastes: chove, sae o sol, arrefría, logo quenta… e mentres o tempo cambia de humor, a tradición popular lévanos acompañando séculos cun feixe de refráns que recollen a experiencia da terra e da xente que a traballa. En galego, coma noutras linguas, abril está cheo de ditos que falan do tempo, das colleitas, das esperanzas e dos medos.

Neste artigo imos recoller algúns dos refráns máis coñecidos sobre abril en galego.

Refráns de abril

Refráns sobre a predición do tempo

• A auga de abril enche o carro e o carril.
• Abril, augas mil, escoadas por un mandil.
• Abril e maio son a chave de todo o ano.
• Abril, se por mal quere vir, nin as portas deixa abrir.
• Cando abril recacha, aínda a vella queima a racha.
• Cando abril recacha, queima a vella a maza.
• En abril cear sen candil.
• En abril, chuvias ir e chuvias vir.
• Marzo ventoso e abril chuvioso, sacan o maio florido e fermoso.

Refráns sobre a agricultura

• Abril, pendoril; maio, engraio; san Xoán, segaio.
• Abril que non chove deixa ao labrego pobre.
• Abril quente e mollado, carga o carro e enche o gado.
• Auga de abril e xiada de maio, herba para todo o ano.
• Cando chove por San Xorxe, de cen cereixas quedan catorce.
• Coida de podar en marzo, que o que poda en abril é ruín.

Refráns sobre animais

• A ovella en Pascua florida está lustrosa e parida.
• Abril frío e mollado, enche o celeiro e farta o gado.
• Coas xarapadas de abril, mexa o porco no cubil.
• Cóbregas en marzo, neves en abril.
• En abril ronca o porco no cubil.
• En abril sae o cuco do cubil.
• Entre marzo e abril, se non ven o cuco quere vir o fin.