No galego hai expresións tan únicas que, se as analizamos ao detalle, descubrimos moito máis do que parece. Un exemplo curioso é o feito de que, en galego, non dicimos que *cumprimos anos cando é o noso aniversario. En lugar diso, dicimos que facemos anos. Mais, por que usamos esta expresión? É un erro, unha casualidade ou ten un motivo cultural ou lingüístico?
Neste artigo, exploramos a orixe e o significado desta peculiaridade que forma parte da identidade galega.
Cumprir ou facer?
En moitas linguas, como o castelán (cumplir años) ou o inglés (turn years old), a idea de chegar a un aniversario asóciase a “cumprir” algo, como se fose unha meta. Pero, en galego, facemos anos. Esta expresión pon o foco en algo máis activo: construír ou crear anos. Non só chegamos a unha idade; tamén participamos activamente na nosa vida.
A influencia do latín
A diferenza podería remontarse ás raíces do galego no latín vulgar. No latín clásico, o verbo complere (de onde vén cumprir) significaba ‘encher’ ou ‘completar’ e usábase para indicar que algo estaba terminado. No entanto, no galego medieval e na evolución cara ao galego moderno, o verbo facer asumiu este papel en moitas expresións, quizais pola súa versatilidade. Así, a idea de *cumprir anos quedou relegada e pasamos a facer anos.
Como se di “cumpleaños” en galego?
Outra pregunta habitual é como se traduce cumpleaños ao galego. A resposta é aniversario e cando queremos felicitar o aniversario podemos utilizar as seguintes expresións: feliz aniversario, parabéns ou en hora boa!
Canción en galego para os aniversarios
Parabéns para ti
nesta data querida!
Moitas felicidades!
moitos anos de vida!
Se queredes escoitar a versión longa da canción, deixámosvos este vídeo da Mesa pola Normalización Lingüística.
